جرثقیل چیست ؟

جرثقیل چیست ؟

جرثقیل چیست ؟

جرثقیل یا جراثقال وسیله‌ای است برای بلند کردن و جابه‌جایی بارهای سنگین. جرثقیل از گذشته، با نیروی انسان یا حیوان به کار می‌رفته‌است

تاریخچه جرثقیل‌ها

جرثقیل‌ های اولیه که حدود ۴۰۰۰ سال پیش و در تمدن مصر باستان برای جابه‌جایی آب مورد استفاده قرار می‌گرفتند به شادوف بودند. نحوه کار شادوف به این صورت بود که برای تعادل در یک طرف، وزنهٔ تعادلی و در انتهای دیگر بازوی گردان که آب یا کالا را جابه‌جا می‌کردند قرار داشته‌است. قسمت‌های تشکیل دهنده این دستگاه چوبی عبارت بودند از :

  • یک تکیه گاه افقی
  • دو تکیه گاه عمودی
  • یک بازوی گردان

استفاده از نمونه‌های اولیه جرثقیل در سایر ملل نیز شایع بوده‌است. به عنوان مثال شواهد باستان شناسان بیانگر این مطلب است که شش قرن پیش از میلاد مسیح یونانیان از وسایلی چوبی برای حمل وسایل سنگین استفاده می‌کردند. رومی‌ها نیز در ساختار جراثقال یونانی‌ها تغییراتی ایجاد نموداند و از آن در ساخت و ساز استفاده می‌کردند. جرثقیلهایی که رومیان از آن استفاده می‌کردند به ترِدویل ‏(en)‏ معروف است.

در قرن شانزدهم میلادی برای افزایش طول باربرداری جرثقیل، قسمت بازوی متحرک به قسمت بالابرنده یا بازوی اصلی اضافه شد. با انقلاب صنعتی استفاده از جرثقیل‌ها برای حمل بار در بنادر رونق گرفت. در سال ۱۸۳۸ ویلیام آرمسترانگ کارخانه دار و تاجر انگلیسی جرثقیلی ساخت که با قدرت آب کار می‌کرد. یکی از جرثقیل‌های او توسط نیروی دریایی ایتالیا در سال ۱۸۸۳ مورد استفاده قرار گرفت. این دستگاه تا اواسط دهه ۱۹۵۰ برای فعالیت‌های گوناگون استفاده می‌شد و هنوز با گذشت چندین دهه در شهر ونیز ایستاده‌است

تعریف جرثقیل

سازمان بین‌المللی استاندارد بر اساس شماره ISO3406-1 تعریف مشخصی از جرثقیل و جرثقیل سیار ارائه می‌دهد:

– فعالیت اصلی جرثقیل، باربرداری و جابه‌جایی بار به صورت معلق در هوا به وسیله قلاب یا سایر تجهیزات مشابه است.
– جرثقیل سیار، جرثقیلی است که مجهز به دکل یا بوم (و یا تجهیزات بوم برجی) بوده و قابلیت راهپیمایی، بارگیری و تخلیه را بدون استفاده از مسیر ویژه یا تکیه گاهی برای پایداری خود دارا است.

کاربرد جرثقیل‌ها در پروژه‌های عمرانی عموماََ عبارت است از :

  1. بتن ریزی بالاخص سازه‌های بلند مرتبه
  2. استفاده به عنوان بالابر
  3. تخلیه و بارگیری مصالح و لوازم
  4. کمک به اجرای اسکلت بتنی
  5. کمک به اجرای سازه های فلزی
  6. پروژه های پتروشیمی
  7. پروژه های نیروگاهی
  8. تخلیه بار از کشتی ها
  9. جابه جایی در سوله ها
  10. برپا نمودن اسکات فلزی

انواع جرثقیل

در اکثر پروژه‌های عمرانی جرثقیل برجی بیشترین استفاده را دارد. جرثقیل‌های مرسوم امروزی عبارت‌اند از :

جرثقیل برجی یا تاورکرِین

معمولاً در ساختمان‌های مرتفع مورد استفاده قرار می‌گیرد و به سه صورت بر روی زمین نصب می‌شود. جرثقیل برجی یا تاور کرین در واقع سازه ای است که معمولاً در کنار ساختمان های در حال ساخت یا سایر پروژه های عمرانی قرار میگیرد و شامل یک پایه یا برج ، یک بازو ، اطاقک فرمان ، وزنه برای حفظ تعادل ، قلاب ، کابل ، قرقره و … میباشد.
جرثقیل سیار – به دو صورت ثابت با نصب جک (کفی یا بدون کفی، خودروبر و غیره) یا سیار کارگاهی (با بار) عمل می‌کند.

جرثقیل چیست ؟ 1

جرثقیل سقفی

در سالن‌های صنعتی، تولیدی یا سایر خطوط (انبار، تعمیر و غیره) در ارتفاع بر روی خطوط باربر کناری قابل نصب است و عموماً به دو شکل جرثقیل سقفی تک پل و جفت پل مورد استفاده قرار می‌گیرد.برای جابجایی بار در انبارها و سالن‌های صنعتی کاربرد دارد. این جرثقیل معمولاً دارای دو ریل موازی است که به صورت افقی در طول سالن جرثقیل به صورت (محدود در شش جهت) بر روی آن حرکت می‌کند.

جرثقیل چیست ؟ 2

جرثقیل شناور

جرثقیل کشتی یا همان جرثقیل شناور برای تخلیه و بارگیری کشتی و نیز ساخت پل های معلق به کار می رود. استفاده از این جرثقیل مقرون به صرفه است زیرا دیگر نیازی به استفاده از جرثقیل های بندری نیست.

جرثقیل چیست ؟ 3

جرثقیل دروازه‌ای

به دو صورت دروازه‌ای و نیم دروازه‌ای قابل استفاده است. جرثقیل دروازه ای جهت جابجایی بار در محیط‌های باز و در داخل سالن‌ها کاربرد دارند. جرثقیل دروازه‌ای قابلیت نصب بالابرهای سیم بکسلی تک و دو پل در گروه‌های کاری مختلف را دارا می‌باشد.

جرثقیل چیست ؟ 4

جرثقیل بازویی

به دو صورت بازویی (دیواری) یا ستونی بازویی قابل استفاده در صنایع است. جرثقیل ستونی بازویی معمولا در محل هایی مورد استفاده قرار می گیرد که باربرداری روی سطح یک دایره و یا بخشی از آن موردنظر باشد. معمولآ با ظرفیت، ارتفاع و طول بازوی محدود (تا ۵ تن و طول بازوی ۶ متر و ارتفاع حدود ۶ متر) ساخته می شوند.
این جرثقیل دور تا دور ستون چرخش داشته و می تواند تا ۳۶۰ درجه دوران داشته باشد. هم چنین می تواند به صورت برقی یا دستی باشد. این جرثقیل بیشترین کاربرد را در ایستگاه های مونتاژ، ماشین کاری، جوشکاری و … دارد.

جرثقیل چیست ؟ 5

جرثقیل آویز

درسالن‌ها و مکانهای با محدودیت ارتفاع و خطوط مونتاژ سری (خودروسازی و…) در ظرفیت تا ۵ تن قابل استفاده است. جرثقیل سقفی آویز یکی از انواع جرثقیل سقفی که در صنایع استفاده می گردد.
این جرثقیل ها معمولآ بصورت تک پل ساخته می شود و پل در جرثقیل سقفی آویز زیر جعبه چرخ ها مونتاژ شده و مجموعه پل و جعبه چرخ ها در زیر تیرهای سقف به صورت آویز حرکت می نماید.

جرثقیل چیست ؟ 6

جرثقیل خاص

به‌صورت ترکیبی از گروه‌های قبلی استفاده می‌شود و در موارد استفاده خاص مانند پشته کردن و غیره کاربرد دارد

یک پیام بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

مطالب مرتبط